Spot Armatürler
}Spot Armatür Seçim Rehberi
Spot armatür, tavana gömülerek (sıva altı) ya da tavan yüzeyine monte edilerek (sıva üstü) ışığı belirli bir açıyla zemine, duvara veya bir nesneye yönlendiren yönlü aydınlatma armatürüdür. Genel tavan lambalarından farklı olarak ışığı dağıtmak yerine toplar; hem genel aydınlatmada hem de tezgâh, tablo, vitrin ve niş gibi noktaları vurgulamada kullanılır.
Spot armatür nerede kullanılır?
Spot armatürler iki amaçla kullanılır. Genel aydınlatmada birden fazla spot tavana eşit aralıkla dizilerek odanın tamamı aydınlatılır. Vurgu aydınlatmasında ise ışık bir tabloya, tezgâha, vitrindeki ürüne veya mimari bir nişe yöneltilir.
- Ev: Salon, mutfak tezgâhı, koridor ve asma tavanlı yaşam alanları.
- Mağaza ve showroom: Reyonlar, mankenler ve vitrindeki ürünlerin öne çıkarılması.
- Ofis ve otel: Toplantı masaları, lobiler ve kamaşmasız aydınlatma istenen alanlar.
- Mobilya ve niş: Kitaplık, raf, dolap içi ve alçıpan nişlerde mini spotlar.
Spot armatür çeşitleri
| Tip | Montaj | Ölçü / kesim | Güç ve ışık | Nerede kullanılır |
|---|---|---|---|---|
| Kamaşma önleyici sıva altı (tekli) | Tavan deliğine yaylı mandalla | Yuvarlak Ø82,5 – Ø130 mm, kare 88x88 – 138x138 mm; kesim Ø73 – Ø115 mm | 10W ≈ 850 – 900 lm, 18W ≈ 1.566 lm, 25W ≈ 2.250 lm | Salon, yatak odası, ofis, otel |
| Kamaşma önleyici ikili / üçlü | Dikdörtgen tavan kesimine gömme | Ör. 2x10W: 167x88 mm, kesim 155x73 mm | 2x10W ≈ 1.740 lm – 3x25W ≈ 6.525 lm | Geniş salon, toplantı odası, mağaza |
| Kamaşma önleyici sıva üstü | Tavana vidalanır, delik gerekmez | Tekli 102x102 mm, derinlik 57 mm | 10W ≈ 1.050 lm – 3x10W ≈ 3.000 – 3.150 lm | Beton tavan, ofis, koridor |
| Mini sıva altı spot | Tavan veya mobilyaya yaylı mandalla | Kesim Ø30 mm (kare), Ø35 mm (yuvarlak) | 3W ≈ 210 lm, 36° açı | Niş, raf, dolap içi, yıldız tavan |
| Boş spot kasası (GU10 / MR16) | Sıva altı veya sıva üstü | Kesim yaklaşık Ø55 – Ø75 mm (modele göre) | Takılan ampule göre | Ev geneli, kafe, dekoratif renkli kasa istenen yerler |
Tavandaki raya takılan spotlar için Magnetik Ray Spot kategorisine, spot ile downlight arasındaki farklar için LED Downlight Rehberi yazımıza bakabilirsiniz.
LED entegre spot mu, boş spot kasası mı?
LED entegre spotta LED ve sürücü armatürün içindedir; boş spot kasasına ise ampul ayrıca takılır. Hangisinin size uygun olduğunu bu tablo gösterir:
| LED entegre spot | Boş spot kasası | |
|---|---|---|
| Arıza olunca | Sürücü veya armatür değişir | Sadece ampul değişir |
| Işık rengi ve gücü | Fabrikadan sabit gelir (ör. 3000K, 24°) | Takılan ampulle serbestçe seçilir |
| Görünüm | Derin, kamaşmasız mimari görünüm | Beyaz, siyah, gold, rose gold, platin, bakır gibi dekoratif kasa renkleri |
| Ne zaman seçilir? | Yüksek ışık ve göz konforu öncelikliyse | Kolay bakım ve renk/model esnekliği isteniyorsa |
Boş kasaya hangi ampul: GU10 mu, MR16 mı?
Boş spot kasaları yaklaşık 50 mm çaplı GU10 veya MR16 LED spot ampullerle kullanılır. İkisi yalnızca gerilim bakımından değil, taban yapısı bakımından da farklıdır:
| GU10 | MR16 (GU5.3) | |
|---|---|---|
| Taban | Kalın iki pim, çevirerek kilitlenir | İnce iki iğne pim, bastırarak takılır |
| Tipik gerilim | 220–240V, doğrudan şebeke | Genellikle 12V |
| Ek donanım | Gerekmez | Uygun trafo veya sürücü gerekir |
Kasayı alırken hangi duyla geldiğini kontrol edin. Uygun ampuller: GU10 / MR16 Spot Ampuller.
Kamaşma önleyici (dark light) spot nedir?
Kamaşma önleyici spot, LED'i kasanın derinine yerleştirerek ışık kaynağının doğrudan göze gelmesini engelleyen spot armatürdür. Normal spotlarda LED tavan hizasına yakın durduğu için odaya bakan kişinin gözü kamaşır. Dark light modellerde ise LED içeride kaldığı için çoğu bakış açısından ışık kaynağı görünmez ve ışık ağırlıklı olarak aşağıya, istenen bölgeye yönelir.
Bu fark özellikle koltukta oturulan salonlarda, ekranla çalışılan ofislerde, otel odalarında ve ürünlerin rahatça incelenmesi gereken mağazalarda hissedilir. Kamaşma, mekândaki değerlendirmede UGR değeriyle ifade edilir; değer düştükçe kamaşma azalır. UGR yalnızca armatüre değil, yerleşime, bakış yönüne ve mekânın yüzeylerine de bağlıdır.
Kesim çapı nasıl ölçülür?
Sıva altı spotun iki ölçüsü vardır. Dış ölçü, tavanda görünen çerçevenin genişliğidir. Kesim ölçüsü ise tavana açılması gereken deliğin çapıdır ve gömme spotlarda genellikle dış ölçüden küçüktür. Sipariş verirken kesim ölçüsüne bakın.
Mevcut bir deliğe spot takacaksanız eski armatürü söküp deliğin iç çapını ölçün ve üreticinin belirttiği kesim ölçüsü deliğinize uyan modeli seçin. Kesim ölçüsü delikten büyük olan model deliğe girmez; delik çok büyükse yaylar tutunamaz. Kabul edilen fark modele göre değişir.
| Model | Dış ölçü | Kesim ölçüsü |
|---|---|---|
| 3W mini kare spot | 46x46 mm | Ø30 mm |
| 3W mini yuvarlak spot | Ø51,8 mm | Ø35 mm |
| Boş spot kasası, yuvarlak | Ø85 – Ø97 mm | Ø55 – Ø67 mm |
| Boş spot kasası, kare | 93x93 mm | Ø75 mm |
| Boş spot kasası, derin kare | 81x81 mm | Ø70 mm |
| Boş spot kasası, hareketli göbekli yuvarlak | Ø84 mm | Ø72 mm |
| 10W kamaşma önleyici yuvarlak | Ø82,5 mm | Ø73 mm |
| 18W kamaşma önleyici yuvarlak | Ø104 mm | Ø93,5 mm |
| 25W kamaşma önleyici yuvarlak | Ø130 mm | Ø115 mm |
| 2x10W kamaşma önleyici ikili | 167x88 mm | 155x73 mm (dikdörtgen) |
Diğer modeller için ürün sayfasındaki kesim ölçüsünü kontrol edin.
Spot armatür kaç watt olmalı?
Spot seçiminde watt değil, lümen ve ışık açısı belirleyicidir. Bu sayfadaki kamaşma önleyici modellerin ürün değerlerine göre kabaca şöyle seçebilirsiniz:
- 10W (≈ 850 – 900 lm): Ev tipi genel aydınlatma; salon, yatak odası, koridor.
- 18W (≈ 1.566 – 1.620 lm): Mutfak tezgâhı, yüksek tavanlı odalar, ofis.
- 25W (≈ 2.250 lm) ve ikili / üçlü modüller: Mağaza, vitrin, geniş ve yüksek tavanlı alanlar.
- 3W mini (≈ 210 lm): Genel aydınlatma değil; niş, raf ve dekoratif vurgu.
Kaç spot gerekir, aralık ne olmalı?
Gereken spot sayısı odanın alanına, tavan yüksekliğine, duvar rengine ve spotun lümen değeriyle ışık açısına bağlıdır. Ev için kabaca her 1 m² başına 100–150 lümen, mutfak gibi çalışılan alanlarda daha fazlası başlangıç tahmini olarak düşünülebilir. 24° gibi dar açılı spotlar ışığı küçük bir alana topladığı için genel aydınlatmada karanlık bölge kalmaması adına daha fazla adet gerekir.
| Mekân | Yaklaşık alan | Toplam ışık (yaklaşık) | Önerilen spot |
|---|---|---|---|
| Antre, koridor | 4–6 m² | ≈ 600 – 900 lm | 1–2 adet 10W kamaşma önleyici veya 3–4 GU10 kasa |
| Yatak odası | 12–15 m² | ≈ 1.500 – 2.200 lm | 2 adet 10W (≈ 1.700 – 1.800 lm) veya 4–6 GU10 kasa |
| Mutfak | 10–12 m² | ≈ 2.500 – 3.500 lm | 2 adet 18W (≈ 3.100 lm), tezgâh hattına |
| Salon | 20–25 m² | ≈ 3.000 – 4.500 lm | 4–5 adet 10W veya 2 adet 2x10W ikili |
| Banyo | 4–6 m² | ≈ 800 – 1.200 lm | IP değeri uygun 1–2 spot |
Spotlar arası mesafe
- Duvardan uzaklık: Başlangıç önerisi olarak yaklaşık 50–70 cm; duvardaki bir tabloyu vurgulayacaksanız mesafe ışık açısı ve tavan yüksekliğine göre ayarlanır. Duvara çok yakın spot, duvarda keskin ışık izleri oluşturur ve yüzeydeki pürüzleri belirginleştirir.
- Spotlar arası: 24° dar açılı spotlarda örnek başlangıç aralığı yaklaşık 80–120 cm'dir; kesin mesafe ışık konisine göre belirlenir, daha geniş açılı modellerde bu mesafe artırılabilir. Tavan yüksekliği arttıkça ışık konisi genişler ve aralık açılabilir.
Tablodaki değerler yaklaşık başlangıç hesabıdır. Kendi mekânınıza göre hesap için Watt – Lümen Dönüşümü Rehberi.
Işık açısı ve renk seçimi
Dar açı
24°Kamaşma önleyici spotlarda. Işığı bir noktaya toplar: yemek masası, tezgâh, tablo, vitrin.
Orta açı
36°Mini spotlarda. Raf, niş ve dolap içinde yumuşak ışık lekesi.
Geniş açı
100°4W IP44 mini spotta. Işığı yayar; düşük ışıklı (≈ 70 lm) olduğu için yönlendirme ve dekoratif ışık içindir.
Sarı ışık
3000KSalon, yatak odası, yemek alanı.
Ilık beyaz
4000KMutfak tezgâhı, banyo, ayna önü, çalışma odası.
Beyaz
6500KMağaza, vitrin, atölye, teknik alanlar.
Mavi / yeşil
Renkli mini spotAsma tavan ve nişlerde dekoratif gizli ışık.
Ayrıntılı karşılaştırma: Kelvin Nedir? Işık Rengi Seçim Rehberi.
Spot armatür seçerken dikkat edilecekler
- Kesim ölçüsü: Dış ölçüye değil, kesim ölçüsüne bakın; mevcut deliğiniz varsa önce onu ölçün.
- Tavan içi derinlik: Kamaşma önleyici spotlar derin kasalıdır; örneğin ikili ve üçlü modellerin derinliği yaklaşık 64–84 mm'dir. Alçıpan ile ana tavan arasındaki boşluğu ve profil, boru gibi engelleri kontrol edin.
- Isı ve havalandırma: LED ve sürücü çalışırken ısınır. Tavan içindeki yalıtım malzemesini spotun ve sürücünün üzerine yığmayın.
- Işık açısı: Dar açılı spotla genel aydınlatma yapacaksanız adedi artırın; tek noktayı vurgulayacaksanız dar açı avantajdır.
- Seri bütünlüğü: Aynı mekânda kasa rengini ve ışık rengini aynı tutun; beyaz kasa tavanla bütünleşir, siyah ve metalik kasalar kontrast katar.
- Renk doğruluğu (CRI): Tezgâh, vitrin ve mağazada renklerin doğal görünmesi için CRI 80 ve üzeri tercih edin; bu sayfadaki kamaşma önleyici ve mini spotlarda CRI ≥80'dir.
- Dimmer: Standart sürücülü LED spotlar duvar tipi dimmerle kısılamaz. Işığı kısacaksanız dimmer uyumlu sürücü veya dimmerli ampul kullanın.
Sık yapılan hatalar
- Dış ölçü kadar delik açmak; yaylar tutunamaz ve spot yerinde durmaz.
- Tavan içi derinliği ölçmeden derin kasalı spot almak.
- Dar açılı spotu yatak veya masanın tam üstüne, göz hizasına ışık verecek şekilde yerleştirmek.
- Büyük bir odayı ortada toplanmış birkaç spotla aydınlatmaya çalışmak; kenarlar loş kalır.
- Yalıtım şiltesini sürücünün üstüne kapatmak; aşırı ısınma sürücü ömrünü kısaltır.
Mekâna göre spot önerileri
Salon
10W · 3000KOturma alanında kamaşma önleyici spotlar; tablolar için ışığı yönlendirilebilen hareketli göbekli kasalar.
Mutfak
18W · 4000KTezgâh hattı boyunca dizilen spotlar gölgesiz çalışma alanı sağlar.
Koridor
10W · 3000K / 4000KTavan ortasına yaklaşık 1 m aralıkla dizilen spotlar.
Banyo
IP değeri uygunIP44 genel nemli alanlarda sık kullanılır; duş ve küvet çevresinde gereken koruma montaj bölgesine göre artar.
Mağaza, vitrin
25W · 4000K / 6500KYüksek lümenli tekli veya üçlü kamaşma önleyici spotlar ürünleri öne çıkarır.
Niş, raf
3W mini · 3000KØ30 – Ø35 mm kesimli mini spotlar mobilyaya zarar vermeden uygulanır.
Spot armatür modelleri ve ürün kodları
Bu kategorideki LED entegre modellerden bir seçki; her model 3000K, 4000K ve 6500K seçenekleriyle ve farklı kasa renkleriyle sunulur. Ürün koduna tıklayarak ürün sayfasına geçebilirsiniz.
| Ürün kodu | Ürün | Güç | Işık | Renk |
|---|---|---|---|---|
| AH07-01234 | ACK 3W 6500K Beyaz Sıva Altı Mini Yuvarlak Led Spot (Saten Kasa) | 3W | 210 lm | 6500K |
| AH07-05101 | ACK 4W 3000K Günışığı Sıva Altı Mini LED Spot (Siyah Kasa) | 4W | 70 lm | 3000K |
| AH12-01131 | ACK 10W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici Tekli Sıva Üstü Spot (102x102 mm Siyah Kasa) | 10W | 1050 lm | 6500K |
| AD10-01531 | ACK 10W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici (Dark Light) Sıva Altı Kare Spot (88x88 mm Siyah Kasa) | 10W | 890 lm | 6500K |
| AD10-02531 | ACK 18W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici (Dark Light) Sıva Altı Kare Spot (115x115 mm Siyah Kasa) | 18W | 1620 lm | 6500K |
| AD10-02131 | ACK 18W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici (Dark Light) Sıva Altı Spot (Ø104 mm Siyah Kasa) | 18W | 1620 lm | 6500K |
| AH12-01231 | ACK 2x10W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici İkili Sıva Üstü Spot (208x102 mm Siyah Kasa) | 2x10W | 2100 lm | 6500K |
| AD10-01631 | ACK 2x10W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici İkili Sıva Altı Spot (167x88 mm Siyah Kasa) | 2x10W | 1800 lm | 6500K |
| AD10-03531 | ACK 25W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici (Dark Light) Sıva Altı Kare Spot (138x138 mm Siyah Kasa) | 25W | 2250 lm | 6500K |
| AD10-03131 | ACK 25W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici (Dark Light) Sıva Altı Spot (Ø130 mm Siyah Kasa) | 25W | 2250 lm | 6500K |
| AH12-01331 | ACK 3x10W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici Üçlü Sıva Üstü Spot (313x102 mm Siyah Kasa) | 3x10W | 3150 lm | 6500K |
| AD10-02631 | ACK 2x18W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici İkili Sıva Altı Spot (216x115 mm Siyah Kasa) | 2x18W | 3240 lm | 6500K |
| AD10-03631 | ACK 2x25W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici İkili Sıva Altı Spot (265x138 mm Siyah Kasa) | 2x25W | 4500 lm | 6500K |
| AD10-02731 | ACK 3x18W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici Üçlü Sıva Altı Spot (318x115 mm Siyah Kasa) | 3x18W | 4860 lm | 6500K |
| AD10-03731 | ACK 3x25W 6500K Beyaz Kamaşma Önleyici Üçlü Sıva Altı Spot (390x140 mm Siyah Kasa) | 3x25W | 6750 lm | 6500K |
Sık Sorulan Sorular
Spot armatür nedir?
Spot armatür, ışığı belirli bir açıda toplayarak zemine veya bir noktaya yönlendiren, sıva altı ya da sıva üstü monte edilen tavan aydınlatma armatürüdür. Hem genel aydınlatmada hem de tezgâh, tablo ve vitrin gibi noktaları vurgulamada kullanılır.
Sıva altı ve sıva üstü spot farkı nedir?
Sıva altı spot tavana açılan deliğe gömülür ve tavanla aynı hizada durur; sıva üstü spot ise delik açmadan tavan yüzeyine vidalanır. Alçıpan ve asma tavanda sıva altı, beton tavanda sıva üstü model kullanılır.
Kamaşma önleyici (dark light) spot nedir?
Kamaşma önleyici spot, LED'i kasanın derinine yerleştirerek ışık kaynağının doğrudan göze gelmesini engelleyen spot armatürdür. Çoğu bakış açısından LED görünmez; ışık yalnızca aşağıya, istenen bölgeye düşer ve göz kamaşması azalır.
Boş spot kasasına hangi ampul takılır?
Boş spot kasalarına 50 mm çaplı GU10 veya MR16 LED spot ampuller takılır. GU10 doğrudan 220V ile çalışır; MR16 ampuller genellikle 12V'tur ve trafo gerektirir.
Spot armatür kaç watt olmalı?
Ev tipi genel aydınlatmada 10W (≈ 850 – 900 lm) kamaşma önleyici spot çoğu oda için yeterli bir başlangıçtır; mutfak tezgâhı ve yüksek tavanlarda 18W, mağaza ve vitrinde 25W veya çoklu modüller tercih edilir. Seçimi watt'a değil, lümen değerine ve ışık açısına göre yapın.
24 derece spot ne demek?
24 derece, spotun ışık huzmesinin açısıdır; ışık 24°'lik dar bir koni içinde toplanır ve belirli bir noktayı vurgular. Açı büyüdükçe ışık daha geniş alana yayılır ama birim alana düşen ışık azalır.
Spot kesim çapı nasıl ölçülür?
Kesim çapı, spotun tavana açılacak deliğinin çapıdır ve ürün sayfasında belirtilir; gömme spotlarda genellikle dış çerçeve ölçüsünden küçüktür. Mevcut bir deliğe spot alıyorsanız eski armatürü söküp deliğin iç çapını ölçün ve kesim ölçüsü buna uyan modeli seçin.
Bir oda için kaç spot gerekir?
Ev için kabaca her m² başına 100–150 lümen hedefleyip toplamı spotun lümen değerine bölerek başlayabilirsiniz; örneğin 20–25 m² bir salon için 4–5 adet 10W (≈ 850 – 900 lm) spot kaba bir başlangıç hesabıdır; sonucu spotların yerleşimi belirler. Dar açılı spotlarla genel aydınlatma yapılıyorsa adet artırılır.
Spotlar arası mesafe ne kadar olmalı?
Dar açılı (24°) spotlarda başlangıç önerisi olarak spotlar arası yaklaşık 80–120 cm, duvar ile ilk spot arası yaklaşık 50–70 cm bırakılır. Bunlar kural değildir; tavan yüksekliği ve ışık açısı arttıkça aralık açılabilir.
Spot armatür banyoda kullanılır mı?
Evet, ancak yalnızca nemli ortama uygun IP değerine sahip spotlar banyoda kullanılmalıdır. IP44 genel nemli alanlarda sık kullanılan seviyedir; duş ve küvet çevresinde gereken koruma montaj bölgesine göre artar. Ürün sayfasındaki IP değerini kontrol edin.
























